Archive for Abril, 2014

Abr 24 2014

Discurso de Elena Poniatowska, Premio Cervantes 2014: «Soy la escritora de los andariegos comunes»


(Fotografía de ©Maribel Longueira, tirada de anoitebranca, a bitácora do escritor Francisco «Chisco» Fernández Naval, quen escoita ao poeta Alexandre Nerium explícarlle a Elena Poniatowska o funcionamento da rede do xeito, durante unha visita ao Museo da Pesca no Castelo de San Carlos en Fisterra. Da deliciosa anotación de «Chisco» tamén reproduzo este parágrafo:

«En Fisterra agardaba por nós ese cabaleiro do mar que é Alexandre Nerium, poeta que amosa o pequeno museo da pesca que alberga o castelo de San Carlos. Conta Alexandre con tanto amor as técnicas da pesca do seu mar, explica con tanta claridade as expresións mariñeiras: augas tintas, encarnar, xeito ou ardentía, que o seu dicir vén sendo coma un longo poema, cadencioso e rítmico. Así o percibiu Elena, que anotaba conceptos coma bourel, corno da brétema, deriva ou encascado. “¿Como se llaman las cajitas de red y de madera con que pescan el pulpo?” Preguntou na hora do xantar, anotando “nasa” no seu caderno vermello».

O discurso íntegro da escritora mexicana Elena Poniatowska ao recibir o Premio Cervantes 2014 en Alcalá de Henares é dunha enorme beleza. Pódese ler no xornal dixital Cuba Debate ou escoitar en RTVE á carta. Pola súa lonxitude non o vou reproducir completo, aínda ben recomende vivamente a súa lectura ou a súa escoita, mais velaquí os seus primeiros parágrafos:

«Soy la cuarta mujer en recibir el Premio Cervantes, creado en 1976. (Los hombres son treinta y cinco.) María Zambrano fue la primera y los mexicanos la consideramos nuestra porque debido a la Guerra Civil Española vivió en México y enseñó en la Universidad Nicolaíta en Morelia, Michoacán.

Simone Weil, la filósofa francesa, escribió que echar raíces es quizá la necesidad más apremiante del alma humana. En María Zambrano, el exilio fue una herida sin cura, pero ella fue una exiliada de todo menos de su escritura.

La más joven de todas las poetas de América Latina en la primera mitad del siglo XX, la cubana Dulce María Loynaz, segunda en recibir el Cervantes, fue amiga de García Lorca y hospedó en su finca de La Habana a Gabriela Mistral y a Juan Ramón Jiménez. Años más tarde, cuando le sugirieron que abandonara la Cuba revolucionaria respondió que cómo iba a marcharse si Cuba era invención de su familia.

A Ana María Matute, la conocí en El Escorial en 2003. Hermosa y descreída, sentí afinidad con su obsesión por la infancia y su imaginario riquísimo y feroz.

María, Dulce María y Ana María, las tres Marías, zarandeadas por sus circunstancias, no tuvieron santo a quién encomendarse y sin embargo, hoy por hoy, son las mujeres de Cervantes, al igual que Dulcinea del Toboso, Luscinda, Zoraida y Constanza. A diferencia de ellas, muchos dioses me han protegido porque en México hay un dios bajo cada piedra, un dios para la lluvia, otro para la fertilidad, otro para la muerte. Contamos con un dios para cada cosa y no con uno solo que de tan ocupado puede equivocarse.

Del otro lado del océano, en el siglo XVII la monja jerónima Sor Juana Inés de la Cruz supo desde el primer momento que la única batalla que vale la pena es la del conocimiento. Con mucha razón José Emilio Pacheco la definió: “Sor Juana/ es la llama trémula/ en la noche de piedra del virreinato”.

Su respuesta a Sor Filotea de la Cruz es una defensa liberadora, el primer alegato de una intelectual sobre quien se ejerce la censura. En la literatura no existe otra mujer que al observar el eclipse lunar del 22 de diciembre de 1684 haya ensayado una explicación del origen del universo. Ella lo hizo en los 975 versos de su poema Primero sueño. Dante tuvo la mano de Virgilio para bajar al infierno, pero nuestra Sor Juana descendió sola y al igual que Galileo y Giordano Bruno fue castigada por amar la ciencia y reprendida por prelados que le eran harto inferiores».

(…)

Comentarios desactivados en Discurso de Elena Poniatowska, Premio Cervantes 2014: «Soy la escritora de los andariegos comunes»

Abr 24 2014

«A voz da sombra», unha recensión de Mario Regueira a A pantasma na casa da Matanza no semanario Sermos Galiza


(Premer na imaxe para unha mellor lectura)

Mario Regueira, narrador e poeta, autor dunha sólida obra que me a interesa como lector, asina a crítica literaria na sección «Libros» do semanario Sermos Galiza, na súa edición en papel, da que eu propio son subscritor e máis unha vez animo a apoiar para termos prensa en galego nos quiosques.

Desta volta, no seu comentario semanal, que agradezo e estimo ben, publicado no número 92 (10 de abril do 2014) escribe sobre o meu conto rimado A pantasma da casa da Matanza (Biblos, 2013), ilustrado por Xosé Cobas. A recensión pódese ler premendo na imaxe, mais por xentileza do autor tamén a reproduzo deseguida. Velaquí.

A voz da sombra

A pantasma da casa da Matanza

Miro Villar (ilustracións de Xosé Cobas)

Biblos, 2013, 26 páxinas, 16 euros

No 2013 fixéronse os 150 anos da publicación de Cantares Gallegos, efeméride que conseguiu facer tremer o tecido cultural galego durante bastante tempo e ofrecernos, en moitos aspectos, novas dimensións de Rosalía. Notámolo no aumento das publicacións, nas descubertas de inéditos ou case inéditos, nos recitais, nas homenaxes, nas novas músicas que incorporaron as letras da poeta, e tamén, por suposto, nas provocacións coas que o goberno autonómico acompañou algún dos actos relacionados coa autora. Toda esta tempada serviu para resignificar e actualizar parte do legado rosaliano, algo que atinxiu moitos aspectos da difusión da autora, pero que, ao noso xuízo tivo unha importancia especial na literatura infantil, que aproveitou para revitalizar as súas relacións con Rosalía, con obras que puidesen servir para iniciar ás xeracións máis novas cos versos máis referenciais da literatura galega.

Se ben o texto xa fora publicado hai uns anos, sen dúbida A pantasma da casa da Matanza, na súa edición actual ilustrada forma parte desa enxurrada rosaliana dedicada ás persoas máis novas. Estamos perante un sinxelo conto en verso adaptado para que ese público poida ter a súa primeira lectura dun dos poemas máis icónicos da nosa cultura. Porque dalgunha forma, o libro de Miro Villar e Xosé Cobas fai unha aposta que non deixa de ser , ao seu xeito, arriscada. Non só se centra nun dos espazos rosalianos máis emblemáticos, e que destaca xa no propio título, senón que constrúe a súa historia apoiándose nun dos poemas máis coñecidos, e porén máis escuros da autora. Negra sombra, do que circulan centos de interpretacións a cal máis orixinal ou rebuscada, un poema que moita xente sabe de memoria pero que moi poucas persoas poderían explicar sobre que fala. Negra sombra ten ademais a súa propia carga de escuridade e desazo, elementos que supoñen todo un reto á hora de mediatizar a súa lectura para o público novo.

Estas características, porén, son aproveitadas polo autor para crear unha obra orixinal e sorprendente. Se a interpretación do poema permanece tan aberta que mesmo segue suscitando debates académicos hoxe, nada impide pensar que a negra sombra poida ser unha pantasma que acompañou a Rosalía na casa da Matanza. E nada impide que se lle poida dar a voz, por unha vez, para que conte a historia dende a súa perspectiva.

Moito se falou xa de min, malvados/ e atravesados foron os comentos/ mais, queiran ou non, andan ben errados. Con estes versos a sombra decide contarnos dunha vez a verdade sobre a súa realidade. O que segue, baixo este punto de partida, é un conxunto de poemas que van contando, en primeira persoa, a súa relación con Rosalía. A sombra relátanos como observou, e mesmo participou nos procesos de creación da poesía da autora, así como a compaña que lle fixo durante unha enfermidade na que non se apartou do seu lado. Esta relación da pantasma coa poeta quedaría fixada para sempre nun dos seus poemas, sendo un segredo para todo o resto dos mortais.

A forma do texto, que non abandona o ton confesional en primeira persoa, estrutúrase en versos rimados, tan queridos ao autor mesmo nas súas obras para adultos, e que acompañan coa súa particular musicalidade unha expresión que se move sempre entre o desenfadado e o ton serio que teñen sempre as revelacións. Este equilibrio, desdramatiza a figura tétrica que poida ter a sombra ou pantasma, pero sen chegar a arrincarlle de todo esa parte que a conecta co alén e co descoñecido.

Unha mención aparte merecen as ilustracións de Xosé Cobas, que aproveitan parte do imaxinario rosaliano e xogan a adaptarse, coa súa aparente sinxeleza, ás intensións dramáticas do texto. Xogando sempre cun formato grande apaisado, que enche as páxinas até case converter o texto sobreimpreso nunha parte máis da ilustración, son estes deseños os responsábeis de configurar A pantasma da casa da Matanza como un obxecto editorial fermoso e especial, ben adaptado para todos os públicos.

Temos, por tanto, unha proposta orixinal e valente para achegar os versos máis míticos da nai da poesía en galego a xeracións de novos lectores que, de certo, lembrarán algún día cun sorriso, a humanidade desa sombra sobre a que ninguén conseguiu aínda poñerse de acordo.

Mario Regueira

Comentarios desactivados en «A voz da sombra», unha recensión de Mario Regueira a A pantasma na casa da Matanza no semanario Sermos Galiza

Abr 23 2014

A pantasma da casa da Matanza no Galician Books for Children and Young Adults 2014



(Premer nas imaxes para agrandar o tamaño)

Hoxe, 23 de abril, que é o Día Mundial do Libro (aínda que para min moito máis importante é tamén o 81 aniversario da miña nai, de delicada e fráxil saúde nesta altura) traio a esta bitácora a nova do catálogo trilingüe Galician Books for Children and Young Adults 2014, editado pola Secretaría Xeral de Cultura e mais GALIX (Asociación Galega do Libro Infantil e Xuvenil).

Este catálogo foi presentado a inicios de abril para se difundir na pasada Feira do Libro Infantil de Boloña coa idea de facilitar os intercambios internacionais das producións elaboradas polas editoras de nós.

A publicación recolle un total de 148 títulos do pasado ano, achegando os datos de autores/as, ilustradores/as, da editora e tamén unha sinopse en galego, castelán e inglés. Alén da súa edición en papel, tamén se pode acceder ao catálogo desde a propia páxina web da Consellaría de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria.

Na páxina 24 deste catálogo Galician Books for Children and Young Adults 2014 aparece a ficha do meu conto rimado A pantasma da casa da Matanza (Biblos, 2013), ilustrado por Xosé Cobas, e deseguida reproduzo a sinopse en galego (na páxina tamén en castelán e inglés) que publican:

Miro Villar narra a historia dunha vagabunda “Negra sombra” á que lle gusta moito ler e que un día chega á casa da Matanza, derradeira morada de Rosalía de Castro, onde se vai deixar engaiolar deseguida coa musicalidade e o ritmo dos seus poemas. Presa deste feitizo, vai ficar agochada entre as demais sombras da casa, ata se converter na fonte de inspiración dos versos rosalianos adoito coñecidos con ese título, e que aínda hoxe agachan moitos enigmas para os especialistas na biografía e na obra da autora.

Alén da miña obra, tamén se recollen outras de autoras e autores da Costa da Morte:

Fadita fosca! (Baía Edicións), de Miguel Vázquez Freire (Corcubión, 1951)

Universo Pitágoras (Biblos), de Rocío Leira Castro (Cee, 1979)

Arlequino Viceversa (Edicións Embora), de Diana Varela Puñal (Corme-Ponteceso, 1981)

Quero que veñan meus pais! (Edicións Embora), de Concha Blanco (Lires-Cee, 1950)

Cos ollos do avó (Edicións Embora), de Concha Blanco (Lires-Cee, 1950)

Viaxes de inverno (Everest Galicia), de María Canosa (Cee, 1978)

E do lugués Xosé Miranda, que fai a Introdución e a Selección, tamén temos A vontade homérica. Antoloxía poética de Eduardo Pondal (Edicións Tambre).

Comentarios desactivados en A pantasma da casa da Matanza no Galician Books for Children and Young Adults 2014

Abr 20 2014

Obrigado, moitas grazas ás persoas que deron apoio ao proxecto de crowdfounding de Entre as zocas e os lóstregos, o novo disco de Nacho Mora

Published by under Música,Poesía


(Premer na imaxe para agrandar o tamaño)

Hoxe é día de agradecementos para as persoas que o van facer posible coa súa colaboración económica, pois onte remataba o prazo para facer parte do proxecto de crowdfounding ou microfinanciamento colaborativo do novo disco de Nacho Mora (A Coruña, 1975), Entre as zocas e os lóstregos, que inclúe como carta de presentación o meu poema «Foi nas Illas Lobeiras…» xunto a outros textos de poetas galegos, clásicos e contemporáneos, como Eduardo PondalRamón CabanillasÁlvaro CunqueiroCelso Emilio FerreiroUxío NovoneyraAna RomaníBaldo Ramos ou Estíbaliz Espinosa. De feito, na promoción do proxecto do disco (da que xa falamos aquí e acolá no seu lanzamento) tamén se pode escoitar a interpretación inspirada no poema «Noivado IV» de Álvaro Cunqueiro, que reproducimos abaixo, autor ao que tamén corresponde o verso que lle dá título a este disco.

Nacho Mora, antigo membro de Los Covers, Elephant Band ou Meu, completou xa o proceso de crowdfunding na plataforma My Major Company, sobrepasando os fondos que reclamaba para lanzar o seu primeiro traballo en solitario: Entre as zocas e os lóstregos, gravado en Lloria Estudio, Xixón, con produción de Xel Pereda, músico do grupo folk asturiano Llan de Cubel. Foron recadados 4132 euros, un 103% do total e entre os seus investidores ou mecenas contou con persoas moi coñecidas e con moita xente anónima.

A todos eles e elas a miña gratitude persoal, pola parte que me corresponde.

(Videocreacións sobre o meu poema «Foi nas Illas Lobeiras…» e sobre o poema «Noivado IV» de Álvaro Cunqueiro)

Comentarios desactivados en Obrigado, moitas grazas ás persoas que deron apoio ao proxecto de crowdfounding de Entre as zocas e os lóstregos, o novo disco de Nacho Mora

Abr 19 2014

Adeus a Gabriel García Márquez «Gabo» (Aracataca, 6 de marzo do 1927 – México D. F. 17 de abril do 2014)

Published by under Biografía,Contos,Narrativa


(Foto da Agencia de Noticias e Información de la Ciudad de México, ANICM)

Gabriel García Márquez «Gabo» foi o narrador máis importante na miña vida lectora. No seu adeus recupero esta anotación que escribín no seu 85 aniversario, cando xa estaba convalecente da súa doenza.

Deixounos pouco despois de facer 87 anos. Que a Terra che sexa leve, mestre!

(Anotación do 6 de marzo do 2012)

Gabriel García Márquez fai hoxe 85 anos, pois naceu en Aracataca (Colombia) o 6 de marzo do 1927. Por razóns de saúde nos últimos tempos retirouse da vida pública e mesmo escribiu unha carta de despedida que se pode ler nesta ligazón, feito que levou a pensar que xa non escribiría máis. Porén, en 2009 Gabo manifestolle ao diario colombiano El Tiempo: «Lo único cierto es que no hago otra cosa que escribir». Entre os seus traballos pendentes están os dous tomos que aínda non viron a luz das súas memorias, despois do primeiro e delicioso, Vivir para contarla. Neste 2012 tamén se fan 30 anos desque Gabriel García Márquez gañara o Premio Nobel de Literatura e xa van 45 desque publicara a súa novela de máis sona, Cien años de soledad.

Lin practicamente todos os seus libros, que andan polos andeis da miña biblioteca. Lembro perfectamente o primeiro, un libro de relatos intitulado Ojos de perro azul (que logo inspirou esta curtametraxe), naquela edición da desaparecida Editorial Bruguera, que lin aos dezaseis ou dezasete anos, nun exemplar que me emprestou Frederico López Santalla, o amigo de Lires co que partillaba militancia na organización ERGA e logo noutras historias.

Na Biblioteca Municipal de Cee foi medrando a miña lectura da obra de García Márquez até que en marzo do 1987 agasalleime coa Narrativa Completa, 1 que publicou Seix Barral (daquela aínda non era do grupo Planeta) e que inclúe La hojarascaRelato de un náufragoEl Coronel no tiene quien le escribaLa mala hora e Cien años de soledad.

Logo, cos anos fun completando a miña propia biblioteca coa obra de Gabo e téñolle especial querencia a un exemplar de El general en su laberinto, nunha edición da colección La Honda, Casa de las Américas, Cuba (1989) co que me agasallou o amigo Manel Pardo en 1994.

No entanto a lectura de El coronel no tiene quien le escriba influíu na escrita dun soneto pouco antes de 1990 e que está incluído no libro Ausencias pretéritas (Espiral Maior, 1992), facendo un xogo literario coa derradeira palabra pronunciada polo coronel e que pecha a narración: «Mierda».

Velaquí aquel soneto que pecha o primeiro dos seis apartados, intitulado «De ti e das ausencias», e que tamén falaba de derrotas daquela hora:

X

O coronel non ten quen lle escriba eme
de “merda”, derradeira voz que dixo,
tampouco eu, e abofé que teño rixo
porque inda no meu barco levo o leme,
teño a quen lle escribir amor con seme
dunha vez que perdín a quen me quixo,
co corazón de pedra feito grixo,
cicelado a martelo, dor que preme.
Fuxidiza estivo ela como esquío
despois de rapinar a gadoupadas
arterias e pulmón, pezas sagradas,
deseguida sentín un arrepío,
co intermitente ritmo das punzadas,
síntoma dos infartos nas chegadas.

Comentarios desactivados en Adeus a Gabriel García Márquez «Gabo» (Aracataca, 6 de marzo do 1927 – México D. F. 17 de abril do 2014)

Abr 04 2014

A pantasma da casa da Matanza na listaxe de libros finalistas dos Premios AELG 2014


(Premer na imaxe para agrandar o tamaño)

A AELG (Asociación de Escritores e Escritoras en Lingua Galega) vén de me comunicar que o conto rimado A pantasma da casa da Matanza, con ilustracións de Xosé Cobas, figura na listaxe de libros finalistas dos Premios da AELG 2014, en concreto na categoría de Literatura Infanto-xuvenil, xunto a outros dous libros de autores que leo e respecto moito: A illa de todas as illas (Xerais), de Xabier P. DoCampo e Todos somos (Xerais), de Marcos Calveiro.

A nova publicouse en varios medios como o dixital Sermos Galiza, alén da propia páxina da aelg.org, da que reproduzo deseguida a mención totalidade dos finalistas:

Premios AELG 2014. Gala das Letras

Coa Gala das Letras a AELG continúa perseguindo o obxectivo de seguir presentes, visibles, convocando a cidadanía nunha cita anual ao redor da nosa literatura última, esa que é unha regalía e fai bailar os ollos de orgullo.

Os socios e socias da AELG xa escolleron as obras finalistas aos premios á mellor obra publicada no 2013 nas modalidades de ensaio, poesía, narrativa, tradución, teatro, blog literario, literatura infanto-xuvenil e traxectoria xornalística. Nestes dous últimos casos tamén participaron na elección os asociados-as de Gálix e do Colexio de Xornalistas respectivamente.

As obras gañadoras daranse a coñecer na Gala das Letras, que terá lugar o sábado 3 de maio no Teatro Principal do Concello de Pontevedra.

Así pois, da conxunción de votos emitidos na primeira quenda resultaron finalistas:

Blog Literario

Caderno da crítica, de Ramón Nicolás

Criticalia, de Armando Requeixo

Versos e aloumiños, de Antonio García Teijeiro e Antón García-Fernández

Ensaio

A revolución non vai ser televisada (Euseino? Editores) de Rebeca Baceiredo

Estilística da Lingua Galega (Xerais) de Xosé Ramón Freixeiro Mato

Feminismos (Xerais) de Olga Castro e María Reimóndez

Literatura Infanto-xuvenil

A illa de todas as illas (Xerais), de Xabier P. DoCampo

A pantasma da casa da Matanza (Biblos), de Miro Villar

Todos somos (Xerais), de Marcos Calveiro

Mellor traxectoria de Xornalismo Cultural en 2013

Ana Romaní

Carme Vidal

Fran P. Lorenzo

Iago Martínez

Montse Dopico

Narrativa

A lúa da colleita (Galaxia), de Anxos Sumai

A memoria da choiva (Xerais), de Pedro Feijoo

O derradeiro libro de Emma Olsen (Galaxia) de Berta Dávila

Poesía

Habitación do asombro (Espiral Maior), de Miguel Anxo Fernán-Vello

Ningún precipicio (Toxosoutos), de Olalla Cociña

Raíz da fenda (Xerais), de Berta Dávila

Sobre ruínas (Alvarellos Editora), de Xesús Rábade Paredes

Teatro

Isóbaras (Xerais / Xunta de Galicia) de Gustavo Pernas

O refugallo (Xerais / Xunta de Galicia), de Paula Carballeira

Obras Completas (Vols. I, II e III) (Positivas), de Roberto Vidal Bolaño

Tradución

Desgastei cadeas estrañándote (Espiral Maior), de Ahmed Arif, traducido por Pepa Baamonde e Irfan Güler

Ulises (Galaxia), de James Joyce, na tradución de Antón Vialle, Eva Almazán, María Alonso Seisdedos e Xavier Queipo

Viaxe ao futuro. Relatos de ciencia ficción, (Vicens Vives), de  VV. AA., en tradución de Alejandro Tobar

Comentarios desactivados en A pantasma da casa da Matanza na listaxe de libros finalistas dos Premios AELG 2014

Abr 04 2014

A pantasma da casa da Matanza na Radiocrítica de Armando Requeixo



(Armando Requeixo. Foto de Xoán Álvarez, tirada do dixital letraenobras)

O profesor e crítico Armando Requeixo publicita adoito na súa bitácora criticalia un microespazo denominado Radiocrítica, emitido en Ames Radio (107.2 FM, tamén on line neste enderezo), no que fai un repaso das novidades literarias.

Na Radiocrítica emitida o luns día 17 de marzo en Ames Radio dialoga coa xornalista e condutora do programa Nazaret López sobre o conto rimado da miña autoría A pantasma da casa da Matanza (Biblos, 2013) con ilustracións de Xosé Cobas.

Pódese escoitar nesta ligazón (vai entre o minutado 00:37 a 4:45). De seguirdes na escoita tamén se fala do poemario Paisaxes de pan, de Ánxela Gracián; do catálogo de fotos Xosé Neira Vilas. Memoria gráfica e do libro de viaxes Novos pasos por Bretaña, de Pemón Bouzas.

Boa escoita!

Comentarios desactivados en A pantasma da casa da Matanza na Radiocrítica de Armando Requeixo

Abr 03 2014

«Carta aos nenos do mundo» de Siobhán Parkinson, a mensaxe do Día Internacional do Libro Infantil traducida por Concha Blanco

Published by under Infantil,Manifestos

(A  imaxe do cartel é da ilustradora irlandesa Niamh Sharkey)

Concha Blanco (Lires, Cee, 1950), amiga e veciña, foi a escritora galega convidada pola OEPLI para versionar na nosa lingua a fermosa e moi suxestiva «Carta aos nenos do mundo» de Siobhán Parkinson, texto da mensaxe do Día Internacional do Libro Infantil 2014, que vén acompañada do cartel da ilustradora Niamh Sharkey, ambas e dúas irlandesas porque este ano o seu País foi o escollido para lembrar a efeméride.

A mensaxe asinada pola escritora irlandesa Siobhán Parkinson foi divulgada polo Consello Internacional sobre Literatura para as/os Xoves (IBBY) para conmemorar o Día Internacional do Libro Infantil, que se celebra o 2 de abril, coincidindo co día do aniversario do escritor dinamarquês Hans Christian Andersen.

Deseguida reproduzo o texto de Siobhán Parkinson intitulado «Carta aos nenos do mundo» na versión galega de Concha Blanco, que tamén se pode ler nesta ligazón.

«Carta aos nenos do mundo» de Siobhán Parkinson

Os lectores, a miúdo lle preguntan aos escritores como escriben as súas historias – De onde saen as ideas? Veñen da miña imaxinación, contéstalles o escritor. Ah, claro, adoita responder o lector. Pero, onde está a túa imaxinación, de que está feita e é certo que todo o mundo ten unha?

Ben, responde o escritor, está na miña cabeza, por suposto, e está composta de imaxes e palabras e recordos e rastros doutras historias e palabras e fragmentos de cousas e melodías e pensamentos e rostros e monstros e formas e palabras e movementos e palabras, ondas e arabescos e paisaxes e palabras e perfumes e sentimentos e cores e rimas e pequenos estalos e asubíos e sabores e explosións de enerxía e adiviñas e brisas e palabras. Todo iso xirando aí dentro e cantando e comportándose como un calidoscopio e aboiando e sentándose e pensando e rañando a cabeza.

Por suposto que todo o mundo ten imaxinación: sen ela, non seriamos capaces de soñar. Porén, non toda imaxinación ten as mesmas cousas dentro dela. Probablemente, a imaxinación dos cociñeiros conteña na súa maioría sabores, da mesma maneira que a imaxinación dos artistas conterá sobre todo cores e formas. A imaxinación dos escritores está principalmente chea de palabras.

Para os lectores oíntes de historias, as súas imaxinacións tamén se nutren de palabras. A imaxinación dun escritor traballa, dá voltas e dá forma ás ideas, aos sons, ás voces, aos personaxes e aos acontecementos ata convertelos nunha historia; esta historia non está composta doutra cousa que non sexan palabras, batallóns de garabatos desfilando polas páxinas. Entón ocorre que, de pronto, chega un lector e eses garabatos cobran vida. Seguen estando na páxina, seguen parecendo garabatos pero tamén están choutando na imaxinación do lector, e este dá forma e fía as palabras para que a historia agora teña lugar na súa cabeza, como tivo lugar na cabeza do escritor.

Este é o motivo polo que o lector é tan importante para unha historia como o é o escritor. Só hai un escritor para cada unha delas, pero hai centos ou miles ou incluso ás veces millóns de lectores de historias, que len no mesmo idioma que o do escritor ou que quizais ata lean traducións en moitos outros idiomas diferentes. Sen o escritor, non nace o conto; sen todos os miles de lectores arredor do mundo, o conto non chegará nunca a vivir todas as vidas que pode vivir.

Todo lector dunha historia ten algo en común cos outros lectores desa mesma historia. Separadamente, aínda que tamén dalgunha maneira xuntos, eles recrearon a historia na súa propia imaxinación: unha acción que é tanto privada como pública, individual como común, íntima como internacional.

É, posiblemente, o que os humanos fan mellor.

Seguide lendo!

Comentarios desactivados en «Carta aos nenos do mundo» de Siobhán Parkinson, a mensaxe do Día Internacional do Libro Infantil traducida por Concha Blanco