Archive for Setembro, 2012

Set 30 2012

Poemas (L): «Silensi!», de Rosalía de Castro, versión en catalá de Enric Cassases (recitada nos IX Premios Rosalía de Castro do Centro PEN de Galicia)


(Retrato de Rosalía de Castro, da autoría de Modesto Brocos)

Este pasado venres celebrouse a xornada de entrega da IX Edición dos Premios «Rosalía de Castro» organizados de xeito bianual polo Centro PEN de Galicia para recoñecermos autoras e autores dos catro sistemas literarios da nosa veciñanza: portugués, castelán, catalán e éuscaro, e de cuxo ditame xa se falou nesta bitácora.

O xurado estivo composto por Luís González Tosar (presidente do PEN), eu propio como secretario, Bieito Iglesias, Inma López Silva, Manuel Guede e Manuel Outeiriño, que nos xuntamos o 24 de febreiro (no aniversario da poeta) e decidimos outorgar os devanditos galardóns a:

José Viale Moutinho (Funchal, 1941). Poeta (cómpre salientar São Coisas tais Efeitos Só do Acaso? (2009), narrador (sete libros de contos) e novelista. Ten destacado polos seus traballos sobre a vida e as obras de Camilo Castelo Branco (2009), Joaquim de Araújo, Trinidade Coelho, Júlio César Machado e António Nobre. Membro de honra da Real Academia Galega, Viale Moutinho é quizáis o escritor portugués con máis vinculación a Galicia.

Mª Esther Vázquez (Buenos Aires, 1937). Escritora arxentina de estirpe galega, comezou a súa actividade literaria en 1957 na Biblioteca Nacional, dirixida daquela por Jorge Luis Borges. A partir dese momento o seu nome estará ligado á revista Sur, Victoria Ocampo, Bioy Casares e todo o universo borgiano. Froito desta colaboración son dous ensaios: Introducción a la Literatura Inglesa e Literaturas germánicas medievales. Autora dunha importante obra narrativa (cómpre destacar: La memoria de los días e Crónicas del olvido), logrou grande éxito coas súas biografías Borges, esplendor y derrota (1996) e Victoria Ocampo, el mundo como destino (2002). Columnista de La Nación e premio Feria Internacional del Libro de Buenos Aires (1997).

Enric Casasses (Barcelona, 1951). Poeta, narrador e dramaturgo, destacando tamén como tradutor, é considerado como un transgresor empeñado en tirar a poesía dos ámbitos formais. Destaca polos seus recitais, nos que prima a música e a sonoridade, o xogo cos fonemas. Considerado herdeiro de autores da categoría de Joan Salvat-Papasseit, Joan Brossa, Joan Vinyoli ou Gabriel Ferrater, a súa obra, orixinalísima, transita do medieval ao surrealismo, do renacemento ao barroco. Premio Crítica Serra d’Or (1992) por La cosa aquella, Sense trofeu e Text llest e Premio da Crítica, poesía catalana (1993), por No hi érem, ten participado en innumerables accións e proxectos culturais de avangarda.

Miren Agur Meabe (Lekeitio, Bizkaia, 1962). Licenciada en Filoloxía Vasca, foi profesora de ikastola e, desde 1990 desenvólvese no ámbito da xestión editorial. En 1986 publicou os relatos Uneka… Gaba (Por momentos… a noite) e a partir de aí, tres poemarios entre os que destaca Azalaren kodea (O código da pel, 2002), Premio da Crítica. Mais será no ámbito da literatura infantil e xuvenil onde esta autora aporte títulos fundamentais das letras vascas neste xénero: Itsaslabarreko etxea (A casa do cantil, 2001), Bisita (A visita, 2001), Joanes eta Bioletaren bihotza (O corazón de Joanes e Violeta, 2002), Etxe bitan bizi naiz (Vivo en dúas casas, 2003) e Amal (2003), entre outros.

Na xornada de entrega do pasado venres premiadas e premiados, agás José Viale Moutinho quen non puido achegarse até Compostela (e o seu premio foi recollido polo académico Víctor Fernández Freixanes), leron textos sobre a súa relación coa obra de Rosalía de Castro ou coa nosa nación milenaria. As súas palabras ficaron recollidas nun librino que o Centro Pen de Galicia edita para a ocasión, mais aínda resoan para min as fermosas versións de catro poemas rosalianos que Enric Cassases fixo e recitou na propia velada.

Deseguida reproduzo a realizada sobre o poema Silencio! de Follas Novas, na que o poeta catalán confesou ter atraizoado un pouco a literalidade para obter (e acadar na miña opinión) a mellor das musicalidades. Velaquí a súa versión e o propio orixinal.

Silenci!

La mà amb palpitacions, dins el pit nervis,
als ulls boires espesses condensades,
amb els sentits ben carregats de dubtes
i de turments ben plenes les entranyes,
sentint com lluiten
en terribles batalles
desitjos que no es moren que turmenten
amb ràbies que maten,
suco en la meva sang la ploma dura
trencant la vena inflada
i escric… escric… però per què? Torneu’s-en
al fons de tot l’ànima,
imatges tempestoses,
a acompanyar les mortes remembrances!
Que la mà tremolosa al full hi escrigui
només paraules, paraules i paraules!
La forma de la idea pura i verge
on romangé amagada?

SILENCIO!

A man nerviosa e palpitante o seo,
as niebras nos meus ollos condensadas,
con un mundo de dudas nos sentidos
i un mundo de tormentos nas entrañas,
sentindo cómo loitan
en sin igual batalla
inmortales deseios que atormentan
e rencores que matan,
mollo na propia sangre a dura pruma
rompendo a vena hinchada,
i escribo…, escribo…, ¿para qué? ¡Volvede
ó máis fondo da ¡alma,
tempestosas imaxes!
¡Ide a morar cas mortas relembranzas!
¡Que a man tembrosa no papel só escriba
palabras, e palabras, e palabras!
Da idea a forma inmaculada e pura
¿dónde quedóu velada?

Follas Novas, Rosalía de Castro.

Comentarios desactivados en Poemas (L): «Silensi!», de Rosalía de Castro, versión en catalá de Enric Cassases (recitada nos IX Premios Rosalía de Castro do Centro PEN de Galicia)

Set 26 2012

«Cidades de tinta», recensión da profesora Manuela Palacios á antoloxía A cidade na poesía galega do século XXI, de Gonzalo Vázquez

Máis unha vez botamos man dese imprescindible proxecto denominado poesiagalega.org, rótulo identificador dunha base de datos e dun repositorio sobre a poesía no campo cultural galego nos últimos dous séculos, proxecto que dirixe o poeta e profesor Arturo Casas e no que traballa arreo o seu equipo do GAAP (Grupo Alea de Análise Poética). Desta volta para reproducirmos unha recensión publicada na súa Revista de Poesía. Trátase dunha recensión da profesora Manuela Palacios á antoloxía A cidade na poesía galega do século XXI (publicada pola editorial Toxosoutos, cuxa dirección literaria exerce o filólogo ourensán David G. Couso) e cuxo compilador e editor literario é o filólogo Gonzalo Vázquez (Licenciado en Filoloxía Galega pola Universidade de Vigo, máster en Literatura Comparada pola Universidade de Santiago de Compostela e cun posgrao en ‘Literatura, performance e artes visuais’ na Accademia Albertina della Belle Arti di Torino).

A profesora Manuela Palacios intitulou «Cidades de tinta» a súa recensión a unha antoloxía da que xa falamos nesta bitácora aquí e acolá. Pódese ler completa nesta ligazón, mais deseguida reproducimos os derradeiros parágrafos nos que estima moito (algo que lle agradezo inmenso) un dos poemas da miña autoría que figuran no volume.

Como colofón, e logo das súas palabras, reproduzo ese soneto que pertence ao libro Equinoccio de primavera (Esquío, 1998), que un ano antes fora accésit no premio Esquío e logo foi finalista do Premio Tívoli-Europa en 1998.

«Coñecín a Gonzalo Vázquez nun curso sobre ecocrítica que impartín no Máster de Literatura e Cultura Comparadas da Universidade de Santiago, polo que non podo deixar de preguntarme: que lugar ocupa a natureza na cidade? Unha primeira reacción é a de pensar na natureza negada, como a do primeiro poema da antoloxía, de Xoán Abeleira:

A neve que non é neve
A chuvia que non é chuvia
O sol que non é o sol… (13)

Pero natureza é tamén o noso corpo e gustaríame aludir a un fermoso soneto de Miro Villar nesta colección, «Este corpo cidade de harmonía», no que a cidade se converte en tropo do corpo que goza do amor:

Pálido de tremores, este corpo, cidade
de harmonía, rebenta cando acodes presta
aquí, para que se abran os poros na floresta. (214)

Esta cidade de harmonía recupera para o gozo corporal o sentido máis nobre das cidades espirituais.
Resultaríame imposible comentar os sesenta e un poetas incluídos nesta antoloxía. Hai nela, polo menos, tantas cidades como poemas. Convido o público lector a que as percorra, unha a unha, da man dos poetas que as recrean».

ESTE CORPO CIDADE DE HARMONÍA

Aqui, para que se abram os poros na floresta.
ANTÓNIO RAMOS ROSA

Este corpo cidade nace en algarabía
cada noite que chegas nimbada por odores
cálidos, que semellan ananás dos Açores,
para entrares espida na nosa apostasía.

Cada noite este corpo, cidade de harmonía
convulsiónase, branco, pálido de tremores
e réndese vencido polos teus dedos flores
que percorren felices a pel en cada estría.

De harmonía rebenta, coa lenta brevidade
de amármonos en labios secos e suorosos
que agora se recobren de líquidos acuosos.

Pálido de tremores, este corpo, cidade
de harmonía, rebenta cando acodes presta
aquí, para que se abran os poros na floresta.

(De Equinoccio de primavera)

Comentarios desactivados en «Cidades de tinta», recensión da profesora Manuela Palacios á antoloxía A cidade na poesía galega do século XXI, de Gonzalo Vázquez

Set 25 2012

No Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas» de Vimianzo (II)

Published by under Contos,Encontros,Infantil


(Fotografía coa nena e os nenos agasallados no sorteo duns libros da miña autoría. Fonte: Biblioteca Municipal de Vimianzo)

A páxina web do Concello de Vimianzo e o dixital quepasanacosta recollen cumprida información sobre a miña presenza o pasado sábado no Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas», que organizou Nieves Lema, a Técnica de Cultura do Concello de Vimianzo.

Velaquí a redacción na páxina institucional:

Os nenos e nenas de Vimianzo gozaron cos contos de Miro Villar

Coa chegada do curso escolar a biblioteca municipal retomou a programación de animación á lectura para que os máis pequenos gocen dos libros e adquiran o hábito de achegarse á biblioteca.

Durante todo o mes de setembro os protagonistas son os contos populares cunha exposición na biblioteca dedicada aos irmáns Grimm “200 anos de contos”. Os nenos e nenas participaron nun obradoiro de títeres no que crearon diferentes personaxes dos contos dos Grimm.

O pasado sábado o escritor ceense Miro Villar achegouse á biblioteca municipal para ter un encontro literario cos nenos e nenas de Vimianzo. Miro Villar comezou a contar o conto A cobiza do verme Noel a través das ilustracións realizadas por Marta Álvarez Miguéns. E rematou o encontro contando a través das ilustracións de Ana Santiso o último conto infantil que publicou o autor Rebelión na charca, unha fábula sobre a prepotencia, a soberbia e o abuso de poder. Un conto rimado que cautivou os nenos e nenas presentes que participaron no sorteo de varios exemplares de libros asinados polo escritor convidado.

O vindeiro mes de outubro a programación de animación á lectura estará dedicada á cociña entre libros, coa compañía do Trinke Trinke e unha merenda con contos.

Comentarios desactivados en No Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas» de Vimianzo (II)

Set 24 2012

Poemas (XLIX): «To the Autumn» (Oda ao Outono), de John Keats


(Primeira e segunda páxina do manuscrito do poema, tirado de englishhistory.net. Premer na imaxe para unha mellor lectura)

O ano pasado saudamos a chegada do outono nesta bitácora cun fermoso e breve poema de Uxío Novoneira, musicado por Emilio Cao, e con outro texto da miña autoría pertencente ao sonetario Ausencias pretéritas, onde se inclúe unha segunda parte (das seis que compoñen o volume) con dez sonetos baixo o encabezamento «De ti e do outono».

Desta volta este saúdo vai ser botando man do coñecido e mítico poema de John Keats «To Autumn», do que ofrezo o texto acompañado do manuscrito e unha tradución portuguesa do poeta António Simões.

To Autumn

Season of mists and mellow fruitfulness,
Close bosom-friend of the maturing sun;
Conspiring with him how to load and bless
With fruit the vines that round the thatch-eves run;
To bend with apples the moss’d cottage-trees,
And fill all fruit with ripeness to the core;
To swell the gourd, and plump the hazel shells
With a sweet kernel; to set budding more,
And still more, later flowers for the bees,
Until they think warm days will never cease,
For summer has o’er-brimm’d their clammy cells.

Who hath not seen thee oft amid thy store?
Sometimes whoever seeks abroad may find
Thee sitting careless on a granary floor,
Thy hair soft-lifted by the winnowing wind;
Or on a half-reap’d furrow sound asleep,
Drows’d with the fume of poppies, while thy hook
Spares the next swath and all its twined flowers:
And sometimes like a gleaner thou dost keep
Steady thy laden head across a brook;
Or by a cyder-press, with patient look,
Thou watchest the last oozings hours by hours.

Where are the songs of spring? Ay, where are they?
Think not of them, thou hast thy music too, –
While barred clouds bloom the soft-dying day,
And touch the stubble-plains with rosy hue;
Then in a wailful choir the small gnats mourn
Among the river sallows, borne aloft
Or sinking as the light wind lives or dies;
And full-grown lambs loud bleat from hilly bourn;
Hedge-crickets sing; and now with treble soft
The red-breast whistles from a garden-croft;
And gathering swallows twitter in the skies.

ODE AO OUTONO

1

Estação de neblinas, doce e fecunda!
Companheira íntima do sol, com ele vais,
Quando ele abençoa e inunda
De frutos as videiras junto dos beirais;
Pra vergar de maçãs a musgosa macieira
E a fruta por inteiro tornar madura
Pra inchar as cabaças, prà avelã ficar gorda
Com uma doce amêndoa; há flores com fartura
Pra que a abelha as tenha sempre que queira
E pense haver dias quentes a vida inteira,
Pois o verão seus favos pegajosos transborda .

2

Quem não te viu já de fartura rodeada?
Às vezes, quem te procura sob outros céus,
No chão dum celeiro encontra-te descuidada,
O vento da limpeza ergue-te os cabelos.
Ou num rego meio-ceifado, em fundo torpor,
Tonta do perfume das papoulas, parada
A foice, junto da ceara a ceifar te demoras;
Às vezes, tens direita, qual rebuscador1,
A pesada cabeça, ao passar a ribeira;
Ou, junto de a prensa, observas tranquila
A cidra a gotejar no fluir das horas.

3

Que é das canções da Primavera? Onde hão-de estar?
Esquece-as, tua música também tem valor –
Nuvens orlam o dia morrendo devagar
Tingem os restolhos de sua rósea cor;
De os mosquitos a dorida serrazina,
Crescente, entre os salgueiros do rio se ouvia,
Diminuindo, se o vento fica mais brando;
Os cordeiros balem na próxima colina;
Cantam grilos, alto, mas cheios de harmonia,
Num quintal, pisco vermelho assobia,
E as andorinhas chilreiam nos céus em bando.

John Keats (1795-1821)

in Antologia de Poesia Anglo-Americana – De Chaucer a Dylan Thomas, edição bilingue, pp. 239 e 241, Selecção, tradução, prefácio e notas de António Simões, edição Campo das Letras, Outubro de 2002

Comentarios desactivados en Poemas (XLIX): «To the Autumn» (Oda ao Outono), de John Keats

Set 22 2012

No Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas» de Vimianzo

Published by under Contos,Encontros,Infantil

Hoxe, sábado 22, estarei ás 17:00 h. na Biblioteca Municipal da Casa da Cultura de Vimianzo para participar no Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas», que organizou Nieves Lema, a Técnica de Cultura do Concello de Vimianzo.

Esta tarde hei presentar e contar para o público infantil os dous libros para esta idade que viron a luz nos últimos meses: A cobiza do verme Noel, unha historia de vermes ilustrada por Marta Álvarez Miguéns e que publicou Galaxia, e Rebelión na charca, outra historia de ras, sapos e salamántigas ilustrada por Ana Santiso e que publicou Sotelo Blanco.

Para as persoas que escribimos literatura infantil resulta fundamental poder partillar a nosa creación literaria coas crianzas, ao seren elas as destinatarias naturais (por moito que os libros llelos merquen persoas adultas: nais e pais, tías e tíos, madriñas e padriños ou os atopen nas bibliotecas escolares ou nas públicas municipais). Sempre gozo moito destes encontros, moito máis do que nas lecturas poéticas e apráceme atoparme coas atentas e espertas olladas, ás veces tamén moi pillabáns, das nenas e dos nenos que veñen a me escoitar.

Comentarios desactivados en No Programa de Animación á Lectura «Compartimos a biblioteca coas crianzas» de Vimianzo

Set 21 2012

Na bitácora Caderno da crítica de Ramón Nicolás

Published by under Manuscritos,Poesía

(Premer na imaxe para unha mellor lectura)

Esta breve anotación é para devolver, acrecentado, o meu agradecemento a esa bitácora amiga que sigo decote e que recomendo vivamente: Caderno da crítica, do crítico e profesor Ramón Nicolás, autor tamén dunha importante obra de ensaios e estudos literarios e que está de actualidade por esa magna (en todos os sentidos) biografía intelectual de Celso Emilio Ferreiro que vén de se publicar en Xerais con esa fermosa paráfrase no seu título: Onde o mundo se chama Celso Emilio.

Na bitácora Caderno da crítica hai unha categoría ou sección de indubidable interese que se denomina «Manuscritos» e que desta volta acolle un texto da miña propia “manufactura” (que xa eu adiantara nesta casa). Deseguida reproduzo a introdución que escribe Ramón Nicolás e que pode ler nesta ligazón:

Manuscritos: Miro Villar

Asómase hoxe a esta sección Miro Villar, a quen sigo con interese e devoción, desde hai ben anos, como poeta, como investigador literario e, abofé, na súa actividade como blogueiro a través desa bitácora imprescindible como é As crebas. Por estas razóns constitúe para min unha satisfacción incorporar un manuscrito poético da súa autoría como é este que se titula «Adán desexa morrer no paraíso de Eva», un suxestivo soneto, en inequívoca clave simbólica e enchoupado de intensa sensualidade. A composición publicouse orixinalmente na antoloxía La altura del vuelo: un libro co que se homenaxeou ao poeta arxentino Hugo Mujica e que coordinou o poeta Alfredo Pérez Alencart. Hoxe nesta bitácora por cortesía do autor.

E tamén reproduzo o poema, que fai parte do meu libro Equinoccio de primavera (Esquío, 1998), que un ano antes fora accésit no premio Esquío e logo foi finalista do Premio Tívoli-Europa en 1998, unha iniciativa do malogrado e chorado profesor Filippo Bettini.

ADÁN DESEXA MORRER NO PARAÍSO DE EVA

Na laranxa que filtran os teus brazos
cando me fas entrar no teu dominio,
nos peros onde enauga o meu designio
oculto como o mar e os seus argazos,

nas mazás do pecado, nos abrazos,
degoiro ser Adán, sen raciocinio,
no pexego zugado en condominio,
desexo ata morrer coma pedrazos,

no líquido azucrado que me dás,
que bebo pouco a pouco, con agrado
pois acórdame o odor dunha begonia,

na laranxa, nos peros, nas mazás,
no pexego e no líquido azucrado
degoiro o teu sabor de macedonia.

Comentarios desactivados en Na bitácora Caderno da crítica de Ramón Nicolás

Set 21 2012

A libraría Á lus do candil no programa “ZigZag Diario” da tvG2


(Premer na imaxe para agrandar o tamaño)

Esta semana principiou a nova tempada do programa “ZigZag Diario” da tvG2, que presenta María Solar (tamén ela autora infantil). Adoito procura adicar aos libros a súa edición dos luns e no programa emitido este 17 de setembro houbo un recuncho da Costa da Morte, pois visitaron a libraría Á lus do candil (daque xa falamos aquí e acolá) que o amigo poeta fisterrán Modesto Fraga e a súa compañeira Alba abriron en xullo na localidade coruñesa de Arteixo.

A emisión xa se pode ollar na televisión á carta e o fragmento que se ocupa da libraría vai desde o minuto 20:35 até o 24:00, máis ou menos, aínda que eu recomendaría visionar a totalidade do programa que dura media hora.

Na súa intervención Modesto Fraga fai un repaso dos obxectivos desta arriscada empresa, entre os que está dinamizar a lectura e abrir tamén as portas a outras manifestacións artísticas, de feito lembra a presenza nestas primeiras semanas dunha exposición pictórica de Nolo Suárez e unha mostra do ceramista Nacho Porto. Máis unha vez parabenizamos a Alba e a Modesto ao tempo que lles desexamos feliz e proveitosa singradura.

2 responses so far

Set 21 2012

Rebelión na charca, breve recensión no blogue de literatura infanto-xuvenil Brabádegos

Grazas a Chelo Carreira Carollo, de Sotelo Blanco Edicións, veño de coñecer Brabádegos, unha bitácora especializada na nosa literatura infanto-xuvenil e que naceu na rede en marzo deste ano 2012. Así facían a súa presentación na primeira anotación do blogue:

«As folerpas caen de solás no souto con precisión milimétrica. Pingas de auga doce que esvaran entre os brabádegos, castiñeiros novos, que intentan abrirse paso con forza nun duro inverno.

Este blog pretende encher un oco non pequeno no mundo da literatura infantil e xuvenil en galego. Con humildade ser un lugar no que se dea conta das novidades dun sistema literario de vangarda e, por que non, unha fonte de máis de sete pichos da que poidan beber pais e nais. Queremos que os nenos da nosa terra soñen distinto, queremos que durman arrolados polo doce pronunciar das palabras autóctonas e acubillados co infinito maxín que provoca sorrisos».

Desta volta, Brabádegos ocúpase do meu máis recente, e último polo de agora, conto rimado para primeiros lectores. Pódese ler na ligazón do artigo «Un monte que coidar». Deseguida reproduzo os últimos parágrafos nos que se fala desa miña creación:

«Rebelión na charca, de Miro Villar, e O coelliño aventureiro, de Eva Varela, ambos con ilustracións de Ana Santiso, achegan valores coma o de coidar o medio, obedecer os maiores e coñecer a súa diversidade á vez que conectan co de noso. A primeira das obras narra as aventuras de píntegas, ras e sapos rebuldeiros que xogan aos dados, e a segunda, a historia do coelliño Nicolás que era moi aventureiro e algo curioso de máis.

Quen dixo que non se pode aprender a ler en galego se hai abondo material para facelo? Se aínda o dubidades permanecede atentos ao blog, pois o deitar dos días e das noites traerá aventuras coma as de Sotelo Blanco carregadas de tenrura e letras e letras sementadas na lingua nai!».

One response so far

Set 18 2012

Poemas (XLVIII): «Memória», de Maria Teresa Horta


(Manuscrito do poema «Memória», tirado do blogue livropelacapa)

Reconfórtanme novas literarias como a que hoxe conta como a escritora portuguesa Maria Teresa Horta, distinguida co Prémio D. Dinis polo romance As Luzes de Leonor, fixo público que non aceptaba recibir a entrega de mans do primeiro-ministro, o conservador Pedro Passos Coelho.

A nova convulsionou as páxinas de cultura de todos os xornais portugueses. Do Jornal de Notícias, reproduzo as razóns expostas pola escritora para o rexeitamento do devandito premio. Velaquí:

“Na realidade eu não poderia, com coerência, ficar bem comigo mesma, receber um prémio literário que me honra tanto, cujo júri é formado por poetas, os meus pares mais próximos – pois sou sobretudo uma poetisa, e que me honra imenso -, ir receber esse prémio das mãos de uma pessoa que está empenhada em destruir o nosso país”, explicou Maria Teresa Horta à Lusa.

“Sempre fui uma mulher coerente; as minhas ideias e aquilo que eu faço têm uma coerência”, salientou a escritora que acrescentou: “Sou uma mulher de esquerda, sempre fui, sempre lutei pela liberdade e pelos direitos dos trabalhadores”.

Para Maria Teresa Horta, “o primeiro-ministro está determinado a destruir tudo aquilo que conquistámos com o 25 de Abril [de 1974] e as grandes vítimas têm sido até agora os trabalhadores, os assalariados, a juventude que ele manda emigrar calmamente, como se isso fosse natural”.

A autora afirmou que “o país está a entrar em níveis de pobreza quase idênticos aos das décadas de 1940 e 1950 e, na realidade, é ele [Passos Coelho], e o seu Governo, os grandes mentores e executores de tudo isto”.

Coñezo a obra de Maria Teresa Horta tan só na súa vertente poética, pois teño lido devagar o volume Poesia Reunida (Dom Quixote, 2009), polo que foi distinguida co Prémio Máxima Vida Literária no 2010.

Reproduzo deseguida o seu poema «Memória», do que tamén podedes ollar un manuscrito da propia autora, ao tempo que a parabenizo pola súa afouta e fulcral coherencia. Apráceme ben ser lector de poetas desta categoría humana, abofé que si.

E dúas ligazóns máis, nesta primeira o artigo «A vigência erótica da memória em poemas de Maria Teresa Horta», do profesor Osmar Soares, e en Google Books (tedes que premer Vista previa do libro) está publicada unha peneira do volume Cem poemas (antologia pessoal): 22 inéditos, cun excelente prefacio intitulado «Arma de boca, ardor de palavras» que asina Ida Ferreira Alves.

Memória

Retenho com os meus dentes
a tua boca entreaberta
e as palmas das mãos
dormentes
resvalam brandas e certas

As tuas mãos no meu peito
e ao longo
das minhas pernas

Comentarios desactivados en Poemas (XLVIII): «Memória», de Maria Teresa Horta

Set 17 2012

Memoria Literaria (III): Unha lectura de poemas en Porto do Son (1996)

En varias ocasións xa se fixo mención nesta bitácora a ese magnífico proxecto denominado poesiagalega.org, que xa dixemos é o rótulo identificador dunha base de datos e dun repositorio sobre a poesía no campo cultural galego nos últimos dous séculos, proxecto que dirixe o poeta e profesor Arturo Casas e no que traballa arreo o seu equipo do GAAP (Grupo Alea de Análise Poética).

O seu inestimable labor de compilación estase a arrequentar neste últimos días cunha serie de gravacións de voces poéticas que proceden do arquivo persoal do meu irmán Rafa Vilar, quen durante un tempo levaba sempre a súa gravadora ás lecturas ou recitados. Era aló polos últimos anos da década dos noventa.

Desta volta reproducen a gravación dunha lectura miña realizada o día 25 de maio do 1996, nun acto ao que foramos convidados pola Concellería de Cultura do Concello de Porto do Son que naquela altura levaba o concelleiro nacionalista Gonzalo de Lucas Lema.

Alén de se escoitar nesta ligazón, velaquí o arquivo de voz:

mvillar_1996_son

No repositorio poesiagalega.org fanlle esta entrada:

«Gravación realizada o 25 de maio de 1996. Recital organizado pola Concellería de Cultura do Concello de Porto do Son xunto cunha exposición de fotografias de María Esteirán acompañando textos poéticos de diversos autores. Participaron no acto ademais Uxío Novoneyra, Marta Dacosta e Rafa Villar.
Tipo de son: Audio creación
Formato: mp3
Fonte: Rafa Villar
Dixitalización de audio: Reverso CCL».

Daquela abrín eu a quenda de intervencións, á que seguiu a lectura de Marta Dacosta e Rafa Vilar. Todos tres fixemos, pois, como era natural, o labor de “teloneiros” da potente voz recitadora de Uxío Novoneyra. Debeu ser o último recital que partillei co poeta do Courel antes do seu pasamento, acaecido o 30 de outubro de 1999.

Na miña intervención fago unha lectura comentada de tres poemas que se publicaron en Ausencias pretéritas (Espiral Maior, 1992): «Curricular historia de outonía…», «A dona que eu am’e tenho por senhor…» e «En Cé, miña señora, no pazo de Cotón…»; outros tres en 42 décimas de febre (Toxosoutos, 1994): «Unha muller con sombreiro…», «Como un haiku delicado…» e «Eisenstein, Ford, Rosellini…» e, finalmente, un poema do Abecedario da desolación (Espiral Maior, 1995): «como algodón (o corpo) no contacto esponxoso…». Velaquí este último, na súa definitiva versión publicada:
O

O desespero
e o pudim de maçã. Uma comida
amarga como o amor.

José Alberto OLIVEIRA.

XVI

como algodón (o corpo) no contacto esponxoso,
como hedras (os cabelos) perenne enredadeira,
como ananás (os ollos) mollados en azucre,
como vimbio (o nariz) que trema no olfacto,
como hidras (as orellas) de tentáculos negros,

como tabaco (a boca) penetrante arrecendo,
como amoras (os labios) docísimo veneno,
como escarola (a lingua) de refinado prato,
como café (o pescozo) no sorbo delicado,
como xarxas (os brazos) de longo percorrido,

como aguacate (os dedos) de insípido xuízo,
como arroz (os mamilos) exquisito alimento,
como mazás (os peitos) reinetas grosas, duras,
como azafrán (o embigo) condimento escondido,
como sargazo (o pube) dos teus cálidos mares,

como níscalo (a vulva) de sabores estraños,
como acevros (as pernas) de brancos interiores,
como buxo (os xeonllos) de compacta dureza,
como rosas (as nádegas) de pálidas colores,
como vainilla (a pel) no beixo despacioso,

como amanita (a dor) phaloides da ausencia,
como cacto (o olvido) de espiñentas palabras,
como cizaña (as bágoas) da dor e da amargura,
como beladona (ti) de durmente memoria,
como saramago (eu) na desolación grave.

Até hoxe, no repositorio poesiagalega.org tamén podemos atopar nesas gravacións dixitalizadas do arquivo persoal de Rafa Vilar as seguintes voces, que podedes escoitar de premerdes nas respectivas ligazóns:

Audio Anxo Angueira (1997)

Audio Marilar Aleixandre (1999)

Audio Xosé Carlos Caneiro (1999)

Audio Helena de Carlos (1999)

Audio Eduardo Estévez (1999)

Audio Eduardo Estévez e Séchu Sende (1998)

Audio Alfredo Ferreiro (1998)

Audio Modesto Fraga (1998)

Audio Mónica Góñez (1998)

Audio Manuel Lago Graíño (1999)

Audio Tati Mancebo (1998)

Audio Carlos Negro e Diego Ameixeiras (1996)

Audio Olga Novo (1998)

Audio Anxo Pastor (1999)

Audio Claudio Pato (1999)

Audio Emma Pedreira (1999)

Audio Carlos Penela (1998)

Audio Xavier Rodrigues (1998)

One response so far

Next »